Galeria
wi?cej o metodzie

Wegetatywny system nerwowy reguluje dzia?anie narz?dów wewn?trznych gruczo?ów wydzielania zewn?trznego i wewn?trznego /hormonalnych/ , naczy? krwiono?nych ,mi??ni g?adkich ,cz??ciowo mi??ni poprzecznie pr??kowanych ,a tak?e organów czucia .System ten reguluje od?ywienie tkanek ,a poprzez to zabezpiecza homeostaz? na poziomie tkanek ,narz?dów i systemów Uk?ad wegetatywny -czyli autonomiczny- sk?ada si? z cz??ci wspó?czulnej /sympatycznej/ oraz przywspó?czulnej /parasympatycznej/.

Cz??? przywspó?czulna jest filogenetycznie najstarsza , posiada bardzo du?? niezale?no?? i zabezpiecza homeostaz? poprzez regulacj? dzia?ania narz?dów wewn?trznych.

Cz??? wspó?czulna jest filogenetycznie m?odsza .Uk?ad sympatyczny jest szeroko reprezentowany w ca?ym organizmie i ?ci?le zwi?zany z wy?szymi o?rodkami uk?adu nerwowego ,w pierwszym rz?dzie z uk?adem limbicznym , podwzgórzem ,a tak?e z uk?adem wydzielania wewn?trznego. Dzia?anie uk?adu wspó?czulnego spe?nia rol? przystosowawcz?. Pod jego wp?ywem zmieniaj? si? parametry ?rodowiska wewn?trznego i narz?dów w zwi?zku z obecnie spe?nian? funkcj? .Dzia?anie wegetatywnego uk?adu nerwowego jest zmienne, zale?ne od cyklu dobowego sezonowo?ci i indywidualnych ,sta?ych uwarunkowa?. W ca?o?ci uk?ad autonomiczny zabezpiecza i reguluje funkcj? trofotropow? i ergotropow?.

Funkcja trofotropow? ,która w g?ównej mierze zale?na jest od cz??ci parasympatycznej, nakierowana jest na utrzymanie dynamicznej sta?o?ci wewn?trznego ?rodowiska organizmu/ jego fizyko­chemicznych ,biochemicznych enzymatycznych, humoralnych i innych sta?ych parametrów w odpowiednim zakresie /; ergotropowa funkcja ,za któr? odpowiada g?ównie uk?ad sympatyczny , nakierowana jest na wegetacyjno-metaboliczne zabezpieczenie ró?norodnych form celowego dzia?ania adaptacyjnego, / rozumnej ,fizycznej aktywno?ci ,realizacji biologicznych motywacji- ?ywieniowej, aktywno?ci seksualnej a tak?e strachu i agresji /

Przy naruszeniu prawid?owego dzia?ania systemu wegetatywnego ,pomimo jego niezale?no?ci od ?wiadomo?ci ,wynikaj? rozliczne nieprzyjemne subiektywne odczucia i rozstrój motywacyjno -emocjonalny. W praktyce klinicznej ka?dy specjalista styka si? z objawami zaburze? wegetatywnych ; ma to miejsce wtedy gdy obiektywna symptomatyka objawów chorobowych ze strony odpowiednich narz?dów i uk?adów jest znacz?co ubo?sza od subiektywnych odczu? pacjenta. Oprócz tego ,w zwi?zku z zaburzeniami wegetatywnej regulacji ,wynikaj? liczne schorzenia degeneracyjno-dystroficzne organizmu takie jak mia?d?yca naczy? ,osteochondroza , artroza ,tworzenie si? z?ogów , st?uszczenia czy zaniki narz?dów , inne . Cz?sty jest tak?e przypadek utrzymuj?cych si? ,lub okresowo nawracaj?cych nieadekwatnych zmian takich parametrów jak waga ,temperatura ,ci?nienie krwi i inne.

Najpowszechniejsz? przyczyn? zaburze? wegetatywnych wydaje si? by? proces zapalny w zwojach wegetatywnych ,najcz??ciej wywo?ywany przez opryszczkow? infekcj? wirusow? . Przewlek?y stan zapalny zwojów – gangliolitis, którego najbardziej rozpowszechnion? postaci? wydaje si? by? zapalenie zwojów pnia wspó?czulnego ,przebiega jako okresowe ,nawracaj?ce ogólne os?abienie z objawami dreszczy ,zwykle bez podwy?szonej temperatury ,z bólami w obszarze skórno-mi??niowym pokrywaj?cym si? z nieprawid?owym ,wci?gni?tym w proces zapalny, unerwieniem ,niekiedy z objawami zapalenia mi??niowego -myositis. Je?li na ten przewlek?y stan na?o?y si? ponowna ,wtórna infekcja ,to pojawia si? druga fala zachorowania z klasycznymi objawami infekcyjnego procesu zapalnego w narz?dach i tkankach w strefie odpowiadaj?cej ?le dzia?aj?cej cz??ci uk?adu wegetatywnego. Czasami pocz?tek zapalenia zwojów pojawia si? pod postaci? objawów zaburze? funkcji unerwianych narz?dów ,na przyk?ad ,zapalenie we wspó?czulnym zwoju piersiowym mo?e rozpocz?? si? od zaburze? rytmu serca i zaburze? emocjonalnych , maj?cych charakter niepokoju psycho-ruchowego , napadów paniki ,a dopiero potem pojawiaj? si? dolegliwo?ci bólowe i skurcz ,obrona mi??niowa w zakresie górnej ,tylnej piersiowej cz??ci j tu?owia.

We wszystkich podobnych przypadkach koniecznie trzeba pami?ta? o uk?adzie wegetatywnym, oceni? nie tylko jako?ciowo ,ale tak?e ilo?ciowo charakterystyk? jego zaburze?, w wtedy pojawia si? realna mo?liwo?? maksymalnie efektywnego leczenia pacjenta.

Wszystkie przyjmowane w codziennej praktyce klinicznej metody analizy uk?adu wegetatywnego zwi?zane s? z wykryciem organicznych zaburze? w samym systemie nerwowym, lub ze stwierdzeniem jego odchyle? na podstawie zmian strukturalnych w narz?dach i tkankach organizmu ,z którymi mo?na w jaki? sposób powi?za? zg?aszane przez pacjenta dolegliwo?ci .W praktyce ogromna liczba dolegliwo?ci nie znajduje odzwierciedlenia w diagnostyce laboratoryjnej i obrazowej, której poddawani s? cierpi?cy pacjenci przez analitycznych specjalistów. Cz?sto okazuje si? ,?e dolegliwo?ci s? ,a klinicznej przyczyny mog?cej wywo?a? takie objawy- w tkankach i narz?dach - nie daje si? stwierdzi?. Takiego pacjenta zaczyna si? zwykle wtedy intensywnie leczy? z powodu nerwicy ,a pó?niej cz?sto tak?e psychiatrycznie . Do dnia dzisiejszego nie by?o rzeczywistej mo?liwo?ci obiektywnego ocenienia tak zwanego syndromu zm?czenia systemu wegetatywnego ,który posiada zapalne pochodzenie, i wydaje si? by? odpowiedzialnym w rozwoju ró?norodnych dolegliwo?ci pacjenta ,pocz?tkowo nie maj?cych widocznej morfo-funkcjonalnej sk?adowej ,ale który trwaj?c w ko?cu prowadzi do degeneracyjno-dystroficznych, lub rozrostowych zmian w narz?dach i tkankach organizmu -w strefie patologicznego unerwienia ,do zaburze? prawid?owego utrzymywania parametrów homeostazy , zwi?zanych z wci?gni?ciem tych narz?dów i tkanek w proces patologiczny.

Proponowana metoda ,nazywana wegeto-termicznym testem ALS , pocz?tki zastosowania praktycznego mia?a w 1956 roku w Japonii, wtedy jako jedna z do?? prymitywnych metod diagnostycznych stosowanych w akupunkturze . Jednak?e, technicznie udoskonalony /Skomputeryzowany i wzmocniony najnowszymi osi?gni?ciami i do?wiadczeniami ,tak teoretycznymi ,jak i klinicznymi specjalistów z wielu krajów , mo?e by? obecnie rekomendowany do szerokiego korzystania w praktyce lekarskiej jako prosty ,szybki, nieinwazyjny ,bezpieczny i wnosz?cy wiele informacji sposób badania zespo?u zm?czenia wegetatywnego uk?adu nerwowego , pozwalaj?cy nie tylko zorientowa? si? w przyczynach zaburze? zdrowia pacjenta, ale tak?e ilo?ciowo je oceni?, zaplanowa? taktyk? leczenia ,a nast?pnie kontrolowa? efektywno?? stosowanej terapii.

W praktyce do takiego badania szczególnie nadaj? si? nast?puj?ce grupy pacjentów :

  • pacjenci podejrzewani o ostry lub przewlek?y stan zapalny zwojów wegetatywnych
  • pacjenci kompleksowo przebadani laboratoryjnie i instrumentalnie - zgodnie z praktyk? stosowan? przy objawach i dolegliwo?ciach stwierdzanych u pacjenta , gdy wyniki bada? nie wnosz? odpowiedzi ,nie daj? wiedzy o przyczynach stanu
  • pacjenci po raz pierwszy zg?aszaj?cy si? do lekarza , z licznymi, ró?norodnymi dolegliwo?ciami ze strony wielu narz?dów i uk?adów jednocze?nie ,kiedy nie stwierdza si? przes?anek sk?aniaj?cych do podejrzewania ci??kiego zachorowania , a proces diagnostyczny w warunkach szpitala , laboratoriów ,zak?adów diagnostycznych mo?e przeci?ga? si? i by? zbyt kosztowny
  • pacjenci ,u których w procesie leczenia z powodu ró?norodnych dolegliwo?ci przyczyna stwierdzona w badaniach instrumentalnych i laboratoryjnych wydaje si? by? usuni?ta Jednak dolegliwo?ci nie ust?puj? lub si? tylko niewiele zmieniaj?
  • pacjenci z wyra?nym stwierdzeniem przez lekarzy,ró?nych specjalizacji, wegetatywnego pochodzenia dolegliwo?ci zg?aszanych przez pacjenta
  • pacjenci ,u których prowadzona jest jakakolwiek fizykoterapia
  • pacjenci ?ycz?cy sobie sprawdzenia stanu swojego uk?adu wegetatywnego i stwierdzenia z lekarskiego punktu widzenia ewentualnych zalece? ,czy te? przeciwwskaza? do podejmowania okre?lonych dzia?a?

Do przeprowadzenia testu ALS nie ma bezwzgl?dnych przeciwwskaza? , mog? pojawi? si? jednak trudno?ci, wzgl?dne przeciwwskazania w nast?puj?cych sytuacjach:

- -gdy pacjent ma mniej ni? cztery lata

- -gdy psychiczny stan pacjenta karze podejrzewa? jego nieadekwatn? reakcj? na dra?nienie bod?cem termicznym

- -nieobecno?? czasowa /opatrunki ,uszkodzenia / lub sta?y brak u ko?czyn wi?cej ni? dwóch palców uniemo?liwiaj?cy ze wzgl?dów technicznych prawid?owe przeprowadzenie testu

- -brak motywacji i/lub wspó?pracy ze strony pacjenta

Technika przeprowadzania badania jest niezwykle prosta i badanie takie mo?na wykona? w dowolnym pomieszczeniu ,dowolnym miejscu przy temperaturze otoczenia nie ni?szej ni? 22 st.C . Test oparty jest na kontrolowanym nagrzewaniu specjaln? ko?cówk? 24 stref na powierzchni opuszek palców wszystkich czterech ko?czyn i komputerowej analizie synchronizacji odpowiedzi uk?adu nerwowego na standardowy bodziec termiczny .Odpowiednio : przyspieszenie lub spowolnienie reakcji s? powodem ,aby podejrzewa? dan? cz??? wegetatywnego uk?adu nerwowego o dzia?anie nieprawid?owe ,nieadekwatne ,co powodowane jest niedomog? biochemiczn? i biofizyczn? .Znaj?c schemat reprezentacji ,map? unerwienia i fizjologiczne w?a?ciwo?ci procesów ?yciowych organizmu metoda ta pozwala :

- -opisa? stan funkcjonalnej aktywno?ci wegetatywnego uk?adu nerwowego i okre?li? charakter ,lokalizacj? i stopie? jego zaburze?

- -okre?li? charakter zaburze? unerwienia wegetatywnego narz?dów wewn?trznych , uk?adów ,w przypadku zaburze? ich lokalizacj? i stopie? zaawansowania

- -okre?li? charakter zaburze? unerwienia formacji tkankowych ,a w przypadku zaburze? okre?li? lokalizacj? i stopie? zaawansowania

- -okre?li? charakter i ilo?ciowo opisa? wegetatywn? regulacj? przemiany materii : wodno-mineraln? ,t?uszczow? /cholesterolow? /.bia?kowo-w?glowodanow?

- -okre?li? charakter regulacji systemu wegetatywnego na uk?ad naczyniowy, z segmentarn? lokalizacj? i zaznaczeniem typu naczy? : t?tnice ,?y?y ,naczynia limfatyczne i okre?li? typ zaburze?

- -okre?li? charakter wywo?anych zaburzeniami unerwienia wegetatywnego zmian w sferze emocjonalnej i psychicznej

- -okre?li? charakter zaburze? unerwienia wegetatywnego narz?dów zmys?u ,a w przypadku zachorowania wykaza? zwi?zek ze zaburzeniami czynno?ci narz?dów i uk?adów organizmu jako ca?o?ci

Dzi?ki temu badaniu w przeci?gu kilku minut ,nie sprawiaj?c pacjentowi przykrych odczu? i nie nara?aj?c go na ryzyko , lekarz jest w stanie otrzyma? bardzo wa?ne informacje o stanie wegetatywnego uk?adu nerwowego pacjenta Jako ca?o?ci, a tak?e o stanie jego konkretnych cz??ci, oceni? ró?ne aspekty jego dzia?ania i odpowiedzie? na pytania o pochodzenie ró?nie manifestuj?cych si? zaburze? zdrowia pacjenta. dr Ilija Seldin